Barijatrijska hirurgija

Anesteziološki tretman kod ekstremno gojaznih pacijenata

Patološka gojaznost predstavlja globalni svetski zdravstveni problem. Prema podacima Svetske zdravstvene organizacije (WHO) u svetu je 2006. godine bilo 1,7 milijardi ljudi sa prekomernom telesnom težinom(BMI>25kg/m²), a 400 miliona patološki gojaznih (BMI>30kg/m²). Procenjuje se da će krajem 2015.godine taj broj dostići neverovatne 2,3 milijarde.

Gojaznost je udružena sa brojnim patološkim stanjima kao što su: dijabetes tip 2, problemi sa kardiovaskularnim sistemom i hipertenzija, respiratorni problemi i sleep apnea, artritis, disfunkcija jetre i žučnih puteva i nekoliko tipova malignih oboljenja koja su češća kod ove populacije.

Gojaznost nije samo medicinski problem već i ekonomski problem. 2000.godine u Americi na troškove lečenja gojaznih pacijenata odlazilo je preko 10% ukupnih troškova zdravstvenog sistema. Danas su ti troškovi znatno veći. Svetske statistike govore da je prosečno 25% elektivnih hiruških pacijenata gojazno,od tog broja 10% pacijenata je patološki gojazno.Iz tog razloga svaki pacijent sa prekomernom telesnom težinom zahteva multidisciplinarni pristup lekara različitih specijalnosti (endokrinolog, kardiolog, pulmolog, anesteziolog, hirurg, nutricionista, psiholog). Takođe ovo podrazumeva i adekvatno razumevanje patofizioloških mehanizama udruženih sa patološkom gojaznošću.

 

Index telesne mase (BMI)

Gojaznost se obično definiše prema indexu telesne mase koji se vrlo lako izračunava. BMI = Težina (u kilogramima) / Visina2 (u metrima).

Na osnovu dobijenih vrednosti gojaznost se može podeliti u nekoliko kategorija:

BMI 18,5-25 normalna telesna težina
BMI 25-30 prekomerna telesna težina
BMI 30-40 gojaznost
BMI 40-50 patološka gojaznost
BMI > 50 super gojaznost

Terapijski principi kod pacijenata sa prekomernom telesnom težinom podrazumevaju konzervativni i hiruški tretman. Prva etapa u lečenju patološke gojaznosti je konzervativni tretman koji podrazumeva različite oblike nutricionističkih tretmana-dijeta uz povećanje obima fizičke aktivnosti. Ukoliko ovi tretmani nisu efikasni i ukoliko se kod pacijenata dijagnostikuje bilo koji oblik hroničnog oboljenja(dijabetes, hipertenzija, poremećaj u funkcionisanju jajnika, štitne žlezde, teškoće sa lokomotornim sistemom) kod pacijenata je indikovano hiruško lečenje gojaznosti.

Hiruške procedure koje se primenjuju kod ekstremno gojaznih pacijenata

Postoje četiri osnovna tipa hiruških procedura koje se primenjuju kod ekstremno gojaznih pacijenata:

- plasiranje želudačnog prstena
- gastrični bypass
- duodenalni switch
- sleeve resekcija želudca

Izbor hiruške procedure zavisi od BMI, pacijentovog opšteg stanja, godina starosti.

Svaka od ovih procedura zahteva adekvatnu preoperativnu pripremu koja podrazumeva dijetu od 1000Kcal u trajanju od 30 dana, kardiološki pregled, EHO stres test, spirometriju, pregled psihijatra I endokrinologa. Nakon završenih pregleda hiruško-anesteziološki konzilijum donosi odluku o vrsti hiruškog zahvata.

Prvi rezultati nakon hiruškog tretmana vidljivi su nakon 6 meseci i odnose se na gubitak telesne težine od oko 30% od početnih vrednosti kao i normalizovanje vrednosti šećera u krvi i krvnog pritiska, stabilizaciju metaboličkih funkcija. Nakon godinu dana od hiruške intervencije prosečan gubitak telesne težine je 50% od početnih vrednosti.

Barijatrijska hirurgija je poslednjih nekoliko decenija doživela veliki procvat.

Sve procedure se izvode laparoskopski, oporavak nakon hiruškog zahvata je brz I pacijenti se nakon nekoliko nedelja vraćaju svojim uobičajenim aktivnostima.

Dr Milena Pandurović
Dr Borivoje Karadžić

Informacije i zakazivanje